Skip to main content

YENİDOĞANIN FİZİK MUAYENESİ

Yöntem Endikasyonlar ve Yorum
Görüntüleme  
Ultrason (real-time) Büyüme ve anomali saptanması,  Amniyotik sıvı   volümü, hidrops
Ultrason (Doppler) Kan akım hızı, Artmış damar direncinin belirlenmesi, İUGG
Embriyoskopi Ekstremite anomalilerinin erken tanısı
Fetoskopi Yüz, ekstremite, cilt anomalilerinin saptanması
 Amniyosentez Fetal matürite (L/S oranı), karyotip (sitogenetik), biyokimyasal enzim analizi, moleküler genetik DNA tanısı, bilirubin veya alfafetoprotein ölçümleri, Bakteri kültürleri
 Kordosentez (perkütan umblikal

  kan örneklemesi)

Anemi, hemoglobinopati, trombositopeni, asidoz, hipoksi, polisitemi, enfeksiyona Ig M yanıtının saptanması. Hızlı karyotiplendirme ve moleküler genetik DNA tanısı. Fetal terapi.
Fetal doku analizi
Koryonik villus biyopsisi Karyotip, moleküler genetik DNA tanısı, enzim çalışmaları
Cilt biyopsisi Kalıtsal cilt hastalığı
Karaciğer biyopsisi Enzim çalışması
Maternal serum a-Fetoprotein
Yüksek İkiz gebelik, nöral tüp defektleri (anensefali, spina bifida), intestinal atrezi, hepatit, nefroz, fetal ölüm, yanlış gebelik yaşı
Düşük Trizomiler, anöploidi
Biofiziksel monitör
Nonstress test (NST) Fetal distres, hipoksi
Kontraksiyon stress test Fetal distres, hipoksi
Vibroakustik stimülasyon Fetal distres, hipoksi

 

Genetik endikasyonlarla amniyosentez 16-18. haftalar arasında yapılır. Fetal matürasyon tayini için amniyotik sıvıda lesitin (akciğer) ve kreatinin (böbrek) ölçümleri yapılır. Lesitin tip II alveoler hücreler tarafından yapılır ve 3. trimestrin ortalarına kadar konsantrasyonu sfingomiyeline hemen hemen eşittir. 35. hf.da L/S oranı 2/1 dir ve akciğerin matür olduğunu gösterir.

Erken akciğer matürasyonu olan durumlar: erken ve şiddetli plasenta dekolmanı, erken fetal membran ruptürü, narkotik bağımlılığı, maternal hipertansif ve renal vasküler hastalık.

Geç akciğer matürasyonu olan durumlar: Hidrops fetalis ve vasküler hastalık bulunmayan maternal diyabet.

Amniyotik sıvıda fosfatidilkolin ve fosfatidilgliserol ölçümleri yüksek riskli gebeliklerde (ör. maternal diyabet) daha duyarlı ve güvenilirdir.

YÜKSEK RİSKLİ İNFANT

 

Yüksek riskli infant terimi yakın gözlem altında tutulması gereken infantları tanımlar. Bütün doğumların yakalaşık % 9’u özel ve yenidoğan yoğun bakımını gerektirir. Anneye ve bebeğe ait çok sayıda durum bebeğin bu grupta değerlendirilmesine neden olur. Genel olarak ifade edilirse, doğum ağırlığı ne kadar düşükse ve/veya gebelik süresi ne kadar kısa ise neonatal mortalite riski o kadar yüksektir. En yüksek neonatal mortalite riski 1000 g’ın altında ve 30 hf’dan önce doğan bebeklerde görülür. En düşük risk 3000-4000 g ve 38-42 hf arasındadır.

PREMATÜRİTE VE İNTRAUTERİN GELİŞME GERİLİĞİ

 

TANIMLAMALAR

Prematürite: Gebelik süresinin 37 haftadan kısa olmasıdır.

Düşük doğum ağırlığı (LBW): Doğum ağırlığının 2500 gramın altında olması

Çok Düşük Doğum Ağırlığı   :                        “        1500     “          “            “

Aşırı Düşük Doğum Ağırlığı  :           “        “           1000     “          “            “

 

Ayrıca 1963’te Lubchenco ve arkadaşlarının saptadıkları boy-kilo-baş çevresi standartlarına göre belirli bir gestasyonel yaşa göre 10-90 persentilde olanlar “gestasyonel yaşına uygun” (appropriate for gestational age: AGA), 10 persentilin altındakiler “gestasyonel yaşına göre küçük” (small for gestational age : SGA), 90 persentilin üstündekiler ise “gestasyonel yaşına göre büyük” (large for gestational age  : LGA) olarak sınıflandırılırlar. İntrauterin gelişme geriliği tanımı ise genellikle SGA ile eş anlamlı olarak kullanılır. Gebeliğin erken dönemlerinde intrauterin gelişmeye zarar veren bir durum olursa (örn: intrauterin enfeksiyonlar, kromozom anomalileri) ağırlık ,boy ve baş çevresi orantılı olarak geri kalır ve bu durum “simetrik gelişme geriliği“  olarak adlandırılır. Gebeliğin son dönemlerinde ortaya çıkan bir olayda ise (örn: plasental yetmezlik) boy ve baş çevresi normal veya normale yakın, ağırlığı düşüktür. Buna da “asimetrik gelişme geriliği” adı verilir.

Bu tanımlara göre düşük doğum ağırlıklı bebek doğum ağırlığı 2500 gramın altında olan bebek demektir ve preterm veya term olabilir. Ancak AGA preterm bebeklerle SGA term bebekler klinik olarak farklı riskler taşıdıkları için ayrı olarak değerlendirilmeleri yararlı olur. Bu nedenle ağırlığı 2500 gramın altında olan bir bebekle karşılaşıldığında öncelikle gestasyonel yaşının belirlenmesi gerekir.

Gestasyonel yaşın hesaplanması şu kriterler kullanılarak yapılabilir;

1) Son menstruel siklusun tarihi

2) Çocuk hareketleri

3) ÇKS

4) Gebelik testleri

5) Uterus büyüklüğü

6) Ultrasonografik bulguları

7) Dubowitz skorlama sistemi

 

Dubowitz skorlama sistemi fizik ve nörolojik belirtilere verilen puanların toplanmasından oluşur. Toplam skora göre ± 2 hf yanılma payı ile gebelik yaşı belirlenir.

Fizik kriterler: Ödem, cilt yapısı, cilt rengi, cilt şeffaflığı, lanugo, ayak tabanı çizgileri, meme başı gelişimi, meme hacmi, kulak yapısı ve sertliği, genital organlar.

Nörolojik kriterler: Postür, kare pencere testi (el-bilek açısı), ayak bileği dorsofleksiyonu, kol ve bacak hareketi (ilk pozisyona dönüş-recoil), popliteal açı, topuk-kulak manevrası, çaprazlama testi, baş kontrolü, ventral süspansiyon.

 

PRETERM DOĞUM NEDENLERİ

1- Fetal:

-Fetal distres

-Çoğul gebelik

-Eritroblastozis

-Non-immün hidrops

2- Plasental:

-Plasenta previa

-Abruptio plasenta

3- Uterin:

-Bicornate uterus

-Servikal yetmezlik (prematür dilatasyon)

4- Maternal:

-Preeklampsi

-Kronik medikal hastalık (siyanotik kalp hastalığı,renal hastalık…)

-Enfeksiyon

-İlaç (kokain..)

5- Diğer:

-Erken membran rüptürü

-Polihidramnios

-İatrojenik

İNTRAUTERİN GELİŞME GERİLİĞİNE NEDEN OLAN FAKTÖRLER

1- Fetal:

-Kromozom anomalileri

-İntrauterin enfeksiyonlar

-Konjenital anomaliler

-Radyasyon hasarı

-Çoğul gebelik

-Pankreatik aplazi

2- Plasental:

-Plasental yetmezlik

-Villöz plasentitis

-İnfarkt

-Tümör (Chorioangioma, hydatiform mole)

-Plasentanın ayrılması

3- Maternal:

-Annenin boy ve kilosunun düşük olması

-Annenin iyi beslenmemesi, gebelikte az kilo alması

-Düşük sosyoekonomik düzey

-Annenin hastalıkları ( hipertansiyon, renal hastalık, kollajen doku hastalıkları, preeklampsi, diabetes mellitus, orak hücreli anemi, siyanotik kalp hastalıkları, akciğer hastalıkları)

– İlaç ve alışkanlıklar ( alkol, narkotikler, sigara, antimetabolitler)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir