Skip to main content

YENİDOĞANIN FİZİK MUAYENESİ

İlk fizik muayene (FM) doğum odasında yapılmalıdır. 1. ve 5. dakikada APGAR değerlendirilir. Apgar skoru doğumdan hemen sonra hipoksik asidoz için canlandırma gerektiren bebekleri tespit etmeye yardımcı olan pratik bir yöntemdir.

BULGU                        0 puan              1 puan                         2 puan

———————————————————————————————————

Appearence-Deri rengi  Soluk mavi       Gövde pembe,             Tüm vücut pembe ekstremiteler siyanotik

Pulse-Kalp atımı           Yok                       < 100/dak                     > 100 / dak

Grimace-Uyarıya yanıt   Yok                Yüz buruşturma           Ağlama ile cevap

Activity-Kas tonusu       Flask                Hafif fleksiyon              Hareketli ve fleksiyonda

Respiration-Solunum     Yok                  Zayıf ,düzensiz             Düzenli, kuvvetli ağlama

Apgar skoru  8 -10:  Normal bebek, izlenmesi gerekmez, sıcak tutmak yeterli.

Apgar skoru 4 – 7: Riskli bebek, taktil uyarı ve maske ile oksijen verilebilir.

Apgar skoru  0- 3: Şiddetli asfiksi, hemen canlandırma işlemlerine başlanır.

***Ancak resusitasyona başlamak için 1. dk beklenmez!

1 ve 5. dakika Apgar skorları sadece resusitasyon gereksinimi ve izlem için yol gösterir, neonatal mortailte veya serebral palsy olasılığını öngörmez.  20.dakikadaki düşük (0-3) Apgar neonatal mortalite ve morbidite için daha güvenilir kriterdir.

 

Hipoksi veya asidoz olmadığı halde düşük Apgar saptanabilir (false pozitif sonuç):

 

İmmatürite

Analjezik, narkotik ve sedatifler

Magnezyum sülfat

Akut serebral veya spinal travma

Kongenital miyopati-nöropati

SSS anomalisi

Diafragmatik herni

Koanal atrezi

 

Asidoz olduğu halde normal Apgar saptanabilir (false negatif sonuç):

Maternal asidoz ve Yüksek fetal katekolamin düzeyleri

 

Deri: Normalde cilt rengi pembedir. Solukluk veya pletorik görünüm varsa dikkatli olunmalıdır. Prematürelerde cilt ince olduğu için koyu kırmızı görülebilirYenidoğan döneminde görülen bazı fizyolojik geçici deri bulgularının bilinmesi ve patolojik deri bulgularından ayırt edilmesi gerekir.

* Verniks kazeoza: Yenidoğanın derisi bu beyazımsı yağlı madde ile kaplıdır, doğumdan sonra bir kaç saat içinde kurur. Deskuame epitelyal hücreler ve sebase sekresyondan meydana gelir. Postmatür bebeklerde daha kalındır.

* Lanugo tüyleri: Prematüre bebeklerde boldur, özellikle sırt, omuzlar ve yüzde belirgindir. Hayatın 1. haftasında kaybolur. Skalpte bir kaç ay sonunda lanugo yerini normal saç alır.

* Yenidoğanda el içi, ayak tabanı ve ağız çevresinde periferal siyanoz olabilir. İlk 48 saat içinde kaybolur.

* Kutis marmaratus: Nörovasküler olgunlaşma eksikliği sonucu görülen, çevre ısısı değişimine bağlı fizyolojik bir yanıttır. İlk bir kaç hafta içinde gözlenebilir.

* Harlequin renk değişikliği (Palyaço rengi): Özellikle prematüre veya LGA bebeklerde görülür. Vertex- simfizis pubis hattının tam ortasından geçen bir sınırla vücudun bir yarısı hiperemiye bağlı pembe, diğer yarısı soluk görünür. Bazen yüz ve genital bölge tutulmaz, müköz membranlar tutulmaz. İsim benzerliğinden dolayı konjenital iktiyosiform eritrodermadaki Harlequin baby veya kolloidan baby den ayırt edilmesi gerekir.

* Mongol lekesi: Özellikle kalçalar ve sakrum üzerinde, kenarları düzensiz, mavimsi-gri mor renkte lezyonlardır. Hayatın ilk yıllarında kaybolur.

 

* Salmon lekeleri: Maküler hemanjiomlardır. Soluk kırmızı renkte, alın, boyun, burun kökü, göz kapaklarında görülür, bebek bir kaç aylık olunca solmaya başlar, ilk yıl içinde kaybolur.

* Milia: Yenidoğanların %40- 50 sinde görülen 1-2 mm çaplı, beyaz sarı renkli inci tanesi gibi papüllerdir. Sebasöz bezlerin tıkanması sonucu ortaya çıkar. Tedaviye gerek yoktur. Aşırı sıcak nedeni ile ter bezlerinin distansiyonuna bağlı makulapapüler, bazen veziküler lezyonlara ise Miliaria (isilik) denir. Sık banyo önerilir.

* Toksik eritem: Yenidoğanların %30-70’inde rastlanan, ortası sarımsı beyaz, çevresi eritemli, 5-16 mm çapında lezyonlardır. 1-3 günde başlayıp, 7-10. günlerde kaybolur. Lezyondan yapılan yayma Wright boyası ile boyanırsa eosinofiller görülür. Tedavi gerektirmez.

* Püstüler melanosis: Yanak, ense, sırt, ekstremite, el ve ayak tabanında görülen, nötrofil içeren vezikülopüstüler döküntülerdir. 2-3 günde kaybolan benign lezyonlardır

* Akne neonatorum: Doğumdan sonraki ilk bir kaç gün içinde genellikle erkeklerde görülen akne vulgarise benzer lezyonlardır. Transplesental androjenik hormon stimülasyonu sonucu geliştiği düşünülmektedir.

* Ödem: Normal yenidoğanın göz kapaklarında, yüz, el-ayak sırtında ve tibiada ödem olabilir. Birkaç gün içinde kaybolur. Ekstremitelere lokalize ödem lenfatik drenajın bozukluğuna bağlı Milroy sendromunda ve  Turner sendromunda olabilir.

* Periferik dolaşım bozukluğuna bağlı deri ve deri altı dokularda ödem (sklerödem) ve yağ dokusunda sertleşme (sklerema) olur. Sklerem bir sepsis bulgusudur.

 

Baş: Sütürler ve fontaneller muayene edilmelidir. Yenidoğanda ön,arka, 2 sfenoid ve 2 lambdoid olmak üzere 6 fontanel vardır. Ön fontanel normalde 1-3 cm olup, 3-18 aylık dönemde kapanır. Diğerleri ilk haftalarda kapanır. Normalde süturler arsında 0.5 cm genişlik olur, kafa içi basınç artarsa genişler. Süturlerin ve ön fontanelin  erken kapanması kraniosinostozis’de görülür. Eğer takipte baş çevresi normal büyüyorsa tedavi gerekmez,  asimetrik büyüme olursa cerrahi tedavi gerekir.

Ön fontanelin normalden büyük olduğu (ve geç kapandığı) durumlar:

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir