Skip to main content

PATOLOJİ

Sekonder osteosarkomlar genellikle çok agresif tümör­lerdir.

 

Kıkırdak yapan tümörleri

Osteokondrom

Eksositoz olarak da adlandırılırlar. Kemiğin en sık izlenen benign tümörüdür. Matür kemik ve onu örten kıkırdak kepten oluşan, selim proliferasyonlardır. Sıklıkla uzun ke­mik metafizlerinde yerleşirler (femur alt uç, tibia üst uç ve humerus üst uç). Geniş sapla kemiğin korteksine tutunup dışa doğru büyürler. 25 yaş altı erkeklerde sıklıkla izlenir.

Bunların neoplastik bir süreçten ziyade malformasyon ol­dukları düşünülmektedir. Sıklıkla tek ve sporadik lezyon­lardır. Nadiren genetik bir hastalık olarak multipl olabilir­ler; “mültipl herediter eksositozlar” olarak adlandırılır­lar.

Osteokondromların çoğu asemptomatiktir; nadiren ağrı ve bası bulgularına neden olabilirler.

Kozmetik problemler yaratabilirler; çıkarıldıklarında prag­nozları çok iyidir. Geniş sapla kemiğin korteksine tutunup dışa doğru büyürler.

Genç hastalarda hiyalin kıkırdak altında büyüme plağına benzer yapı içerirler. Kıkırdak kepte kondrasitlerde mitoz görülmesi habaset yönünde düşündürmelidir.

Nadiren özellikle herediter ve mültipl olgularda, sarko­matöz (kondrosarkoma) transformasyon gösterebilirler

 

Kondroma (enkondroma)

Sıklıkla el ve ayakların küçük kemiklerini tutan, trabe­küler kemik içinde bulunan olgun hiyalini kıkırdaktan oluşmuş selim lezyonlardır.

Her ne kadar sıklıkla 3-4. onyılda izlenirlerse de her yaşta, tek ya da multipl olarak çıkabilirler. Mültipl olduklarında kondrosarkom riski anlamlı derecede artar.

Mültipl olduklarında şu sendromlar akla gelmelidir;

a-   Ollier hastalığı: Vücudun bir tarafında toplanmış mültipl kondromların varlığı

b-   Maffucci sendromu: Yumuşak dokunun benign vasküler tümörlerine (anjiomlar) eşlik eden mültipl kon­dramların varlığı

Hem Ollier hastalığı hem de Maffucci sendromu olgu­larında kondromlara ek olarak over karsinomu ve beyinde gliomları gibi malignitelerin gelişim olasılığı artmıştır.

Kondromlar genellikle kemiğin medüller kavitesinde bulunan iyi sınırlı lezyonlardır. Genellikle asemptomatik­tirler ve insidental olarak tanı alırlar. Nadiren ağrı ve patolojik kırığa neden olurlar.

Radyografide “O ring bulgusu” verirler.

Soliter kondromlar daima selim kalır, aksine mültipl kon­dromatosis hastalarından 1/3’ünden kondrosarkom gelişir.

 

Periosteal kondrom

Periost altında, kemik yüzeyinde yavaş büyüyen karti­lajenöz kitle olarak izlenir. Sıklıkla uzun kemik metafiz­lerinden kaynaklanır.

 

Kondroblastom

Genç, adelosan çağda, sıklıkla erkeklerde, diz çevresinden (ikinci sırada pelvis ve kostalar gelir) ve kemiğin epi­fiziden kaynaklanan nadir bir selim tümördür.

Tümör hücreleri, embriyonik kondroblastlara benzer. Multinüklear dev hücreler içerebilir. Karakteristik olarak kondrablastomlarda tavuk kümesi tarzı mineralizasyon izlenir.

Genellikle ağrılıdır (osteoartrit gibi eklemağrısı) ve ekleme yakın yerleşimi nedeni ile hareket kısıtlayıcıdır. Nadiren kondrosarkoma dönme potansiyeli vardır.

 

Kondromiksoid fibrom

Kıkırdak, fibröz ve miksoid dokudan oluşan nadir benign tümörlerdir. Uzun kemik metafizleri özellikle diz çevresi tutulur. 2-3. onyılda sıktır.

Atipik hücreler sık görülür, fakat selim bir lezyondur. Rekürrens potansiyeli bulunur.

 

Kondrosarkom

Kartilajenöz matriks üreten mezankimal kondroid hücrelerin malign tümörüdür. E/K=2/1 osteosarkomun ardından en sık 2. habis kemik tümörüdür.

Osteosarkomların kondroid madde yapmalarının aksine kondrosarkomlar asla osteoid yapmazlar.

Osteosarkoma göre daha ileri yaşının tümörleridir, en sık 40-60 yaş grubunda izlenir.

Vücutta görülme yerleri; pelvis, proksimal femur, prok­simal humerus (omuz), vertebra ve kostalar gibi gövdeye yakın bölgelerdir (kondrosarkom sıklıkla aksiyel iskeletten kaynaklanır). Kondrosarkomlar, enkondromların aksine nadiren distal ekstremiteleri tutar.

Kondrosarkom olgularının çoğu de novo olarak başlar­larsa da nadiren multipl enkondromlardan ve çok nadiren de osteokondromlardan (özellikle multipl hered­iter osteokondromlardan) kaynaklanabilirler.

Kondrosarkomlar tipik olarak kemiğin medüller kavitesin­den (intramedüller kondrosarkom) çıkar, ekspansif genişler ve sonunda korteksi erode ederler. Nadiren kor­teksten jukstakortikal kondrosarkom) kaynaklanabilirler.

Mikroskobik olarak çok farklı görünümler bulunabilir. İyi diferansiye olanlar minimal sitolojik atipi, pleomorfizm, mitotik aktivite vardır, binükleasyon oranı artmıştır; gene de nonneoplastik lezyonlardan ayrımı zordur. Kötü difer­ansiye olanlarda, hücreler pleomorfik ve mitoz belirgin ölçüde yüksek olduğu için ayrımları daha kolaydır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir