Skip to main content

PATOLOJİ

 

Gonadotrop Cell Adenom

FSH ve/veya LH üretir. Orta yaşlı erkeklerde sıktır. Yavaş büyürler, geç ve büyük çapa ulaştıklarında tanı alırlar. Tanı anında genellikle büyük çapta olduklarından lokal kitle etkileri (nörolojik bulgular, baş ağrısı, diplopi, apopleksi) çok belirgindir. En sık klinik bozukluk hipogo­nadizmdir. Sıklıkla LH eksikliği klinik bulgu verir. Libido ve impotansta sıklıkla görülür.

 

Klinikte tanı olan hipofizin adenomlarının sıklıkları
Tip Sıklık (%)
Prolaktin üreten adenom 30
Büyüme hormonu üreten adenom 15
Mikst grown hormon ve prolaktin hücreli adenom 5
ACTH (adrenokortikotropik) hücreli adenom 10
Gonadotrop hücreli adenoma 5
Null hücreli adenoma 20
TSH hücreli adenoma 1
Diğer pleurihormonal adenomlar 15

 

Tirotrop Adenomlar

Sıklıkla primer hipotroidili hastalarda gelişir. Düşük tiroid hormonu hipofizi aktive eder ve önce hiperplazi, sonra adenom oluşur. En az görülen hipofiz adenomIarıdır. En sık mikst adenom GH + PRL üreten adenomlardır. Hipofize en sık metastaz yapan tümör meme karsinom­larıdır.

7. NÖROHİPOFİZ HASTALIKLARI

Posterior hipofiz embriyolojik olarak üçüncü ventrikül tabanından aşağı doğru gelişir. Posterior hipofiz (nöro­hipofiz), pituisit olarak adlandırılan modifiye glial hücrel­er ve hipotalamusun supraoptik ve paraventriküler çekirdeklerinden kaynaklanan myelinsiz aksonları içerir. Pituisitler, astrositler gibi GFAP pozitiftir.

Nörohipofizdeki nöronların sekresyonları ADH (nonapep­tide hormonolup temel üretim yeri supraoptik nük­leustur; distal ve toplayıcı tubüluslardan su çeker, idrar çıkışını (azaltıp vücut sıvısını korur) ve oksitosin‘dir(emzirmeyi sağlar ve meme duktuslarının myoepitel hücrelerini kasar); bu iki hormanel nörohipofizde granüller halinde depolanırlar. ADH’ln nörohipofizdeki aksonlardan genel dolaşıma salınımı artmış plazma osmotik basıncı, sol atriyum gerginliği, egzersiz, ve emosyonel streslerin kontrolü ile gerçekleşir.

Nörohipofizde hormonların depolandığı granüler yapılara Hering cisimleri adı verilir.

 

Diabetes insipidus (vazopressin – ADH sekresyonun­da azlık)

Nörohipofizin en sık görülen hastalığıdır. Poliüri, aşırı susama ve hiperosmolarite (aşırı su kaybı nedeni ile gelişir) ile karakterizedir. Serum sodyum seviyesi artar. Santral, nefrojenik ve primer polidipsi olmak üzere üç alt tipi vardır:

a-   Santral diabetes insipidus: Pituiter stalkın hasar görmesi sonrsası (genellikle post travmatik), infiltratif hastalık (metastaz, sarkoidoz), hipotalamik hastalıklar (Iangerhans hücreli histiyositozlar). En sık idiopatik olarak izlenir, bilinen en sık nedeni ise travmadır.

b- Nefrojenik diabetes insipidus: İlaç kullanımına sekonder (özellikle lityum), ağır hipokalemi (vakuoler nefropati), genetik hastalıklarda izlenir.

c-   Aşırı miktarda su alınıp ADH’ın baskılanması (primer polidipsi). Üçüncü olası nedendir.

 

Uygunsuz-Aşırı ADH salınımı

ADH yüksekliğiyle karakterizedir. Ya ektopik olarak üretilir ya da hipofizden kaynaklanır.

Uygunsuz aşırı ADH üretiminin en sık nedeni ektopik (küçük hücreli akciğer karsinomu) üretimidir.

İlaçlar (direkt arka hipofizi uyararak, böbrekte vazop­ressin reseptörlerini aktive ederek, normal konsant­rasyonda ADH’ın etkilerini yükselterek etkili olur).

Akciğer hastalıkları (hipoksili ya da hiperkapnili hasta­larda) uygunsuz ADH salınımı olabilir.

Hastalarda idrar çıkışı azalır, vücutta su tutulur, osmalar­ite azalır, dilüsyonel hiponatremi gelişir; bu hastalarda baş ağrısı, anoreksi, bulantı-kusma, konfüzyon koma,konvülsiyon izlenebilir.

 

8. SÜRRENAL (ADRENAL) BEZLER

Sürrenal yapısal köken olarak iki farklı komponentten oluşur. Bunlar: Korteks ve medulladır. Yaklaşık ağırlığı 4­5 gramdır. Adrenal korteks ‘urogenital ridge’den,mesodermal orjinlidir. Sürrenal medülla ise nöral krest kökenlidir.

İntrauterin hayatta kortikal gelişim hipofiz stimulas­yonuna bağlı olduğundan anensefali daima adrenal hipoplazi ile birliktedir.

Adrenal medulla sempatik sinir sisteminin “sempatogo­nia” olarak bilinen primitif hücrelerinden köken alır. Nöroblastlara (vertebranın her iki yanında ve aortun önünde sempatik gangliayı oluştururlar) ve “feok­romoblastlar” a (adrenal medüller hücreleri oluştururlar) differansiye olur. Adrenal medulla hücreleri katekolamin sentezleyen nöroendokrin (kromafin hücreler adı da verilir) hücrelerdir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir