Skip to main content

PATOLOJİ

 

8. BÖBREK TÜBÜL VE İNTERSTİSYUMUNU ETKİLEYEN HASTALIKLAR

Tubül ve interstisyumu etkileyen enflamatuvar hastalıkları içerir. Bu bölge glomerüler hastalığın geç dö­nemde de etkilenir. Çoğu tübülointerstisyel nefrit va­kasında enfeksiyonlar (bakteriyel ajanlar) etkendir (Pi­yelonefrit).

Rutin tıp uygulamalarında tübülointerstisyel nefrit terimi daha çok non-enfeksiyöz etken için tercih edilir (ilaçlar, radyasyon, immün reaksiyonlar gibi). Erken dönemde yakalanamazlar ise morfolojik olarak kronik glomerüler hastalıklardan ayrılamazlar.

 

Akut piyelonefrit (APN)

Böbreğin en sık hastalıklarından biridir, tübüller, inter­stisyum ve renal pelvisin süpüratif enflamasyonunu tanımlar.

APN hemen daima bakteriyel nedenlidir ve üriner trakt enfeksiyonu ile bir aradadır.

Kronik piyelonefritte bakteriyel enfeksiyonlar dominant roloynar, fakat tablo daima obstrüksiyon ve veziko­üreteral reflü ile bir aradadır.

APN’de E.coli en sık nedendir. Proteus, Klebsiella ve Enterabakter diğer sık etkenlerdir.

Bakteri, hematojen yolla (böbrek kanlanmanın en fazla olduğu korteks etkilenir) ya da olguların büyük çoğunluğunda olduğu gibi alt üriner sistemden asendan yolla böbreğe (medüllaya) ulaşır. Hematojenöz yayılım enfektif endokardit ve septisemilerde sıklıkla izlenir.

Temelde geçici idrar yolu olostrüksiyonları nedenlidir. Asendan enfeksiyon ağırlıkla renal pelvis ve papillaları etkiler. Enfeksiyonun asenden yayılımı idrar yolu instru­mantasyonlar ile (kateterizasyon gibi) kolaylaşır. Ayrıca kadınlar (üretranın kısa olması), diyabet prostat hiper­plazisi uterus prolapsusu ve gebelik önemli bir risk fak­törleridir.

Vezikoüretral reflüler (VUR) özellikle çocuklarda önemli bir piyelonefrit nedenidir.

 

Morfoloji: APN’in tipik görünümü yama tarzı interstisyal süpüratif enflamasyon ve tübüler nekrozdur.

Böbrek dış yüzünde sarı-kabarık abse odakları görülür. Böbreklerde makroskobik lezyonların boyut ve dağılımı birbirlerine benzemez ve asimetrik görünümdedir.

Enflamasyon başta interstisyel dokuya sınırlı iken sonra tübüller hasarlanır ve rüptüre olur. Obstrüksiyon belir­ginse eksüda pelvisi, kaliks ve üreteri doldurur

 

Nötrofiller tüm lezyonlarda baskındır. Glomerüller karak­teristik olarak enfeksiyona dirençlidir, geç aşamada etki­lenirler. APN olgularında olası 3 komplikasyon gelişebilir:

a-   Papiller nekroz: Öncelikle diyabetiklerde ve üriner trakt obstrüksiyon u bulunanlarda izlenir. Genellikle bilat­eraldir. Böbrekte bir ya da bütün piramitleri etkileyebilir. Morfolojik olarak tipik koagülasyon nekrozu görünümü izlenir.

b-   Piyelonefroz: Total ya da totale yakın obstrüksiyonda izlenir. Süpüratif eksüda direne olamadığından, renal pelvis, kaliks ve üreteri doldurur.

c-   Perinefritik abse: Süpüratif enflamasyonun ilerley­erek renal kapsül altında perinefritik doku içinde abse formu oluşturmasıdır.

Bu üç kötü prognoz bulgusu olan değişikliklerin ortak özellikleri obstrüksiyon un uzun sürmesidir.

Klinik Gidiş: Başlangıç anidir. Kostovertebral açıda ağrı, sistemik enfeksiyon belirtileri, piyüri, disüri, sık idrara çıkma ve bakteriüri sıklıkla görülür. Hastalık selim ve kendi kendine sınırlanma eğilimindedir. Genellikle semp­tomatik faz, 1 haftayı geçmez. Nedene bağlı olarak tekrarlama eğilimindedir.

Üst ve alt üriner sistem enfeksiyonlarının ayrımı klinik bul­gularla her zaman mümkün değildir.

idrarda lökosit silendirierinin varlığı renal tutulumu gösteren önemli bir bulgudur (silendirler sadece tübüllerde oluşabilir). Akut pyelonefrit tanısında lokosit silendirierinin idrarda saptanması kesin tanı için zorun­ludur.

Kronik piyelonefrit (KPN) ve reflü nefropatisi: Belirgin interstisyel enflamasyon, skar oluşumu ve pelvikalisyel sistemde ağır deformite gelişimi ile giden bir renal parenkim hastalığıdır. Kronik böbrek yetersizliğinin sık rastlanan bir nedenidir.

 

Kronik piyelonefritin klasik iki formu vardır:

a-   Kronik obstrüktif piyelonefrit

Obstrüksiyon parenkimal atrofi ve tekrarlayan enfeksi­yon ataklarına neden olarak sonunda renal skar ve ağır enflamasyon gelişimine neden olur.

Konjenital posterior üretral valv gibi durumlarda bilateral renal tutulum olabilir. Nefrolitiyazis nedenli olarak sıklıkla tek taraflı böbrek tutulumu izlenir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir