Skip to main content

PATOLOJİ

Anne veya babada mayoz bölünme süresince oluşur. Bugün için inaktivasyonun G-Cden zengin, genlerin pro­motor bölgelerinin metilasyonu ile geliştiği biliniyor.

Maternal imprinting tanımı maternal gende transkripsi­yonel kaybı tanımlar, paternal imprinting tanımı benzer şekilde paternal gende kaybı tanımlar.

Genetik imprinting tablolarında Mendelyen geçiş izlen­mez.

Örneğin 15. kromozom q 11-13 bölgesi Prader-Willi sendromu ve Angelman sendromuna neden olan gene­tik defekti taşır. Annenin 15. kromozom q 11-13 böl­gesinde imprinte olmuş Prader-Willi gen i (+) aktive An­gelman geni Babanın 15. Kromozom q 11-13 bölgesin­de aktive Prader-Willi geni (+) imprinte olmuş Angelman gen i bulunduğunda, eğer çocukta anneden gelen 15. kromozomunda q 11-13 bölgesinde delesyon saptanır­sa, annenin aktive Angelman geni kaybolmuştur; baba­dan gelen Angelmen geni ise inprintedir bu nedenle ço­cukta gelişen hastalık Angelman sendromudur.

Aksine babadan gelen 15. kromozomunda q 11-13 böl­gesinde delesyon saptanırsa, babanın aktive Prader Willi geni kaybolmuştur; anneden gelen Prader Willi geni ise inprintedir bu nedenle çocukta gelişen hastalık Prader Willi sendromudur.

Baba kaynaklı (babanın kromozomlarında deles­yon var) hastalıkta fenotipik tablo

Prader-Willi sendromu: Hipotoni (gevşek bebek) aşırı yemek yeme sonuçta ileri derecede şişmanlık, hipo­gonadizm, mental retardasyon, kısa boy, küçük el ve ayaklar.

Anne kaynaklı hastalıkta fenotipik tablo

Angelman sendromu (gülen kukla sendromu). Hiper aktivite, uygunsuz çok fazla gülme, ani kukla tarzı hare­ket (ataksi, epilepsi), mental retarde, mikrosefali ve çok büyük çene.

 

7. SEKS KROMOZOMU HASTALIKLARI

X kromozomu (Lyon etkisi); Erken embriyogenez sü­recinde X kromozomlarından biri irreversibl olarak inak­tive olur (X kromozomu hipermetillenerek inaktive edi­lir). Bu heterokromatik bir kromatin kümesi olarak içnükleer membrana tutulu olarak interfaz süresince gö­rülür ve Barr cismi olarak adlandırılır.

Bir hücrede sahip olduğu X kromozomundan bir eksik Barr cisimciği görülür. Örneğin XXXXY taşıyan bir Kle­nifelter sendromu hastasında üç adet Barr cismi sapta­nır.

 

●    Normal erkek (XY), testiküler feminizasyon olguları ve Tuner olgularında (45 X0) Barr cismi bulunmaz.

●    Bir erkek barr cismi görülüyorsa Klinefelter sendromu düşünülmelidir.

 

Klinefelter sendromu

Hipogonadizmi bulunan erkek hastada; X kromozomu­nun birden fazla olması 47 (en sık saptanan “XXY”; %82 olguda) ile karakterizedir.

Hastada fazla X kromozomu sayısı kaç olursa olsun tab­lo Klinefelter olarak adlandırılır (örnek; 48XXXY)

Klinefelter sendromu erkek hipogonadizminin en sık nedenidir.

Klinik tablo uzun kollar ve bacaklar (Marfanoid görü­nüm), küçük testisler, küçük penis, sekonder erker ka­rakterlerinde kayıp (özellikle yüz, vücut ve pubik kıl­lanmada azalma), ağır akne gelişimi, sıklıkla yüksek sesle konuşma ve hafif kellik izlenir.

Jinekomasti gelişebilir, IQ normalden biraz düşüktür. Klinefelter hastalarında libido ve ejekülasyon normaldir; ancak hastalar sterildirler.

Plazmada testesteron düşük, FSH ve östradiol seviyesi yüksektir.

Pubertede testislerde germ hücreleri ve sertoli hücreleri karakteristik olarak yoktur, Leydig hücresi vardır, sayısı artmıştır (ama fonksiyonları yetersizdir, testosteron üre­timi yok); seminifer tubüllerde atrofi, hiyalinizasyon ve peritubüler yoğun fibrozis bulunur.

Tedavide kullanılan testosteron ile virilizasyonu sağlanır ama fertilite sağlanamaz.

Klinifelter sendromunda bazı hastalıkların sıklığı artar

 

Klinifelter hastalarında görülme olasılığı artan hastalıklar

●    Meme karsinomu

●    Ekstragonadal germ hücreli tümörler

●    SLE gibi otoimmün hastalıklar

●    Lösemi; özellikle AML

●    Özellikle inmemiş testis tabloya eklenmişse testis tümör­leri (seminom)

 

Polizomik X taşıyan bireylerde (taşınan X kromozomu sayısı artmış hastalarda), ek olarak kriptorşidi, hipos-pa­dias, testiste ağır hipoplazi ve iskelet sistemi anormallik­leri (prognatizm ve radioulnar sinostoz) ve ağır mental retardasyon tabloya eklenme olasılığı artar.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir