Skip to main content

DERİ

4 tipi vardır: Sıklık sırasına göre süperfisyel yayılan, nodüler, lentigo maligna ve akral lentijinöz.

Süperfisyel yayılan tip: %70 kadarı, en sık görülen tiptir. Eller ve ayaklar dışında her yerde görülebilirler. Genelde yassı, ortasında regresyon alanı bulunan lezyonlardır. Ortalama tanı konduğu boyut 1-2 cm civarıdır.

Nodüler tip: %15-20. Daha koyu ve kabarıktırlar. Histolojik kriter radyal yayılım olmamasıdır, vertikal yayılım vardır. Agresif seyirlidir ve prognozu daha kötüdür.

Lentigo maligna (Hutchinson’un melanotik çili): %5-10. Sıklıkla yaşlılarda boyun, yüz ve el sırtlarında görülür. Etraflarında solar dejenerasyon bulguları genelde her zaman vardır. Boyutları büyük olabilir, metastaz nadirdir. En iyi prognozlu tiptir.
Akral lentijinöz tip: En az görülen tiptir. Avuç içi, ayak tabanı ve tırnak altında görülürler. Koyu tenli insanlarda daha sık görülür. Prognozu süperfisyel ve nodüler tip arasındadır.

 Akral lenti

Prognoz: Temelde tümörün invazyon derinliğine ve lenfatik yayılıma bağlıdır. Evrelemede TNM sistemi kullanılır. T sınıflaması temelde Clark’ın histolojik sınıflamasını baz alır. Lenfatik yayılım olması kötü prognostik işarettir; N1 olması evre I ve II’yi evre III’e kaydırır.

Diğer önemli prognostik faktörler:

Anatomik lokasyon: Ekstremiteler, gövde ve yüzden daha iyidir.

Ülserasyon: Ülser varlığı kötü prognozdur.

Cinsiyet: Genelde kadınlarda prognoz daha iyi. Kadınlarda melanomlar tedavisi daha kolay lokalizasyonlarda bulunuyorlar.

Histolojik tip: Lentigo maligna en iyi prognoza sahip. Nodüler tip kötü olmakla birlikte evresi ve invazyon derinliği eşit olduğunda süperfisyel yayılanla eşit prognoza sahip olduğu bildirilmekte.

 

Tedavi:

Temelde cerrahidir. Bütün şüpheli lezyonlara eksizyonel biyopsi yapılmalıdır. Rezeksiyon genişliği tartışmalı olmakla birlikte in situ lezyonlar için 0.5-1 cm, T1 lezyonlar için 1 cm, daha derin lezyonlar için 2-3 cm sağlam doku ile birlikte rezeksiyo gereklidir. Lenfatiklerin çıkarılması için fasyaya kadar doku çıkarılmalıdır.

Klinik olarak pozitif olan lenf nodları yayılım bölgesi ile beraber çıkarılmalıdır. Lenf nodları negatif ise evre önemlidir. 0.76-4.0 mm arasında profilaktik lenf nodu diseksiyonu yapılabilir. Modern yaklaşımda sentinel lenf nodu değerlendirilmesi önemli, metastatikse diseksiyon yapılır.

Soliter ve semptomatik uzak metastazların çıkartılması hastalıksız sağkalımı uzatabileceği için yapılmalıdır.

Destek tedavide en önemli aşama immünolojik tedavidir. İntravenöz interferon a 2b metastatik hastalıkta sağkalımı uzatır.

Yaygın hastalıkta kemoterapi verilebilir. Ensık kullanılan ajan “dacarbazine”dir.

Radyoterapinin faydalı olabileceği gösterilmiştir. Özellikle intrakraniyel lezyonlarda faydalıdır.

Ekstremitelerdeki lezyonlar için hipertermik rejyonel perfüzyon faydalıdır, cevap çok iyidir.

 

 

Cilt kanseri için predispozan hastalıklar:

Bazal hücreli karsinom: Bazal hücreli nevus sendromu, Jadasson’un sebase nevüsü.

Skuamöz hücreli karsinom: Kronik irritasyon (yanık skarları vs), epidermolizis bulloza, epidermoplazia verrükiformis, zeroderma pigmentosum.

Malign melanom: Displastik nevüs, familyal displastik nevüs sendromu.

Diğer malign deri lezyonları:

Merkel hücreli karsinom (Primer nöroendokrin karsinom): Malign seyirlidir, prognozu malign melanomdan daha kötüdür. Agresif cerrahi tedavi gerekir.

Meme dışı Paget hastalığı: Memedekine benzer, tipik Paget hücreleri görülür. Altta yatan bir adenokarsinomun göstergesidir.

Deri eki karsinomları: Apokrin, ekrin ve sebase bezlerin karsinomları olup çok nadirdirler. Hızlı yayılıp metastaz yapma eğilimindedirler.

Kaposi sarkomu: Genelde ekstremitelerde görülmekle dirlikte cildin her yeri ve iç organlarda da görülebilirler. Başlangıçta hemanjiyomu andırabilirler. Atipik endotelle döşeli kapillerler tipik histolojik bulgulardır. Ayrı bir varyantı AİDS hastalarında ve immün suprese hastalarda görülür, daha çok solunum sistemi ve GİS’I tutar.

Hepsinde tedavi radyoterapidir. Komplikasyonlu kitle varlığında cerrahi gerekir.

Anjiyosarkom

Dermatofibrosarkoma protüberans

Fibrosarkom

Liposarkom

Histiyositozis X


YANIKLAR

 

Yanıklar farklı etkenlere bağlı olarak farklı şekillerde gelişebilir. Yanıklarda tedavi başarısı sağkalıma ek olarak vücut fonksiyonlarının uzun vadede korunması ve görünümüyle de ölçülmektedir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir